W tym wpisie znów będziemy mieć do czynienia z wyrażeniami, których nie nauczyłam się jedno po drugim, nikt mi ich nie wyłożył, nie nauczył. Czasem zdarzały się w jakimś tekście, nauczyciel mówił „ah, to takie wyrażenie”. Potem „to takie wyrażenie” słyszałam we Włoszech non stop. Włosi uwielbiają konstrukcje z czasownikiem lasciare! Nie przez przypadek ten wpis pojawia się zaraz po artykule na temat konstrukcji far fare.  Wiele z tamtych wyrażeń będzie miało podobne znaczenie, kiedy pierwsze fare zamienimy na lasciare. Na przykład: lasciami entrare! (daj mi wejść!), lasciami finire! (daj mi skończyć!), lasciami spiegare! (daj mi wytłumaczyć!). Tutaj będziemy jednak mówić o innych kombinacjach, o wyrażeniach odczasownikowych z lasciare w roli głównej. Sam czasownik lasciare oznacza „zostawiać”, również w znaczeniu „opuścić kogoś”, albo „rzucić coś”.  To wyjściowe znaczenie przełoży się na tłumaczenie i na zrozumienie poniższych wyrażeń.

Lasciar perdere

Bardzo uniwersalne wyrażenie, które oznacza nie przejmować się, nie zawracać sobie głowy, dać sobie z czymś spokój. Non è importante, lascia perdere! – to nieważne, daj sobie z tym spokój! Marco si è comportato malissimo, lascialo perdere! – Marco zachował się fatalnie, daj sobie z nim spokój! In passato ho lasciato perdere delle occasioni che adesso, ripensandoci, erano interessanti – w przeszłości zaprzepaściłem okazje, które teraz, jak o tym myślę, były interesujące

Lasciar andare

To wyrażenie ma trzy różne znaczenia.

• Może być synonimem powyższego lasciar perdere, np. Lascia andare i dettagli, occupiamoci delle cose importanti! – odstaw szczegóły, zajmijmy się ważnymi rzeczami!
• Może oznaczać, tłumacząc dość dosłownie, „pozwolić odejść”, również w sensie nieprzetrzymywania kogoś, uwolnienia, zostawienia w spokoju.

Non posso perdonarmi di averti lasciata andare – nie mogę sobie wybaczyć, że pozwoliłem ci odejść Non vedi che ha fretta? Lasciala andare! – nie widzisz, że się spieszy? Nie zatrzymuj jej!

• Trzecie znaczenie jest moim zdaniem trochę ciekawsze, to „zapuścić”, w sensie „zaniedbać”. Możemy zapuścić ogród, ale również siebie.

Mi preoccupo per Luigi, dopo essersi lasciato con Maria, si è lasciato tanto andare – niepokoję się o Luigiego, po tym jak się rozstał z Marią, bardzo się zapuścił. W tym ostatnim przykładzie użyliśmy formalnie czasownika zwrotnego lasciarsi andare, które tutaj ma znaczenie „zaniedbać się”, ale może też oznaczać „zrelaksować się”, „puścić hamulce”, „dać się ponieść”: Sei finalmente libero, lasciati andare e fai quello che vuoi! – jesteś nareszcie wolny, daj się ponieść, rób to, co chcesz!

Lasciare il segno

Łatwo się domyśleć: to po prostu i dosłownie „zostawiać ślad”. Nie chodzi o pozostawianie śladów fizycznych (np. uciekając przed policją), a o ślady w pamięci czy w życiu. Powiemy więc tak w kontekście jakiegoś wydarzenia, doświadczenia, które wyryło nam się w pamięci, albo którego konsekwencje są długo odczuwalne. E’ stata un’esperienza che mi ha lasciato il segno – to było doświadczenie, które pozostawiło we mnie ślad

Lasciare mano libera

Również łatwo przetłumaczalne na polski: „dawać wolną rękę”. In questo modo stai limitando le sue potenzialità, lasciagli mano libera! – w ten sposób ograniczasz jego potencjał, daj mu wolną rękę!

Lasciar stare

Może funkcjonować jako synonim lasciar perdere i lasciar andare, w kontekście dawania sobie z czymś spokój. A poza tym ma jeszcze trzy inne znaczenia:

• zostawiać kogoś w spokoju, nie przeszkadzać komuś: Lascia stare tuo padre, non vedi che sta lavorando?! – nie przeszkadzaj tacie, nie widzisz, że pracuje?!
• zostawić, w sensie nie dotykać czegoś: Lascia stare questo vestito, hai le mani sporche! – nie dotykaj tej sukienki, masz brudne ręce!
• nie ruszać kogoś, w sensie nie kwestionować czyichś kompetencji w jakimś zakresie, uznawać czyjeś talenty i kompetencje. W słownikach zazwyczaj podobny przykład: Forse come uomo non vale tanto, ma come medico bisogna lasciarlo stare – być może jako człowiek nie jest wiele wart, ale trzeba mu przyznać, że jest dobrym lekarzem

Lasciare in pace

Dosłownie tak jak po polsku: „zostawić w spokoju”. Będzie to synonim lasciare stare w kontekście przeszkadzania komuś. Lasciami in pace! – zostaw mnie w spokoju!

Lasciare a desiderare

Desiderare oznacza pragnąć, chcieć, życzyć sobie. Lasciare a desiderare to nasze „pozostawiać do życzenia”. Il tuo comportamento lascia molto a desiderare – twoje zachowania pozostawia wiele do życzenia

Lasciare questa terra

To wyrażenie, a także lasciare il mondo to eufemizmy na umieranie. Dosłownie więc „zostawiać tę ziemię”, „zostawiać świat”. Ieri ha lasciato questa terra XYZ, un importantissimo personaggio… – wczoraj opuścił nas XYZ, bardzo ważna postać…

Lasciar vivere

Znów tak samo jak po polsku: lasciar vivere oznacza „dawać żyć”, w sensie zostawiać innych w spokoju, nie przeszkadzać i akceptować. Dokładnie tak jak w powiedzeniu „żyj i daj żyć”, po włosku vivi e lascia vivere!

Lasciare cadere

Dosłownie „pozwolić upaść”, ale przenośnie to „porzucić dyskusję”,  „nie kontynuować tematu”, „nie rozwijać myśli”.  Znajdziemy to wyrażenie także w kontekście porzucania ideałów. Ho lasciato cadere il discorso e non l’ho mai ripreso – urwałem temat i już nigdy do niego nie wróciłem

Które z tych wyrażeń są dla Ciebie nowe, a które już słyszałaś? Co dodałabyś do listy? :) Jeśli chcesz poznać więcej takich wyrażeń i przećwiczyć wiedzę na ćwiczeniach, to przygotowałam w tym celu PDF!

Teoria i ćwiczenia w PDF!

• Teoria zawsze pod ręką
• 6 dodatkowych wyrażeń
• Odmiana czasownika „lasciare”
• 10 niebanalnych ćwiczeń na dobór wyrażeń, odmianę i tłumaczenia
• Nowe słówka i wyrażenia
• Klucz do ćwiczeń

[maxbutton id=”6″ ]